Архив
897   898   899   900   901   902   903   904   905   906   907   908   909   910   911   912  
844   845   846   847   848   849   850   851   852   853   854   855   856   857   858   859   860   861   862   863   864   865   866   867   868   869   870   871   872   873   874   875   876   877   878   879   880   881   882   883   884   885   886   887   888   889   890   891   892   893   894   895   896  
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836   837   838   839   840   841   842   843  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар

КӨЗДҮН ИЧКИ КАН БАСЫМЫ: КАНТИП ДАРЫЛОО КЕРЕК?

№904 27-февраль - 4-март, 2020-ж.


"Адам баласы 40 жашка чыккандан кийин сөзсүз офтальмологго кайрылып турушу керек. Анткени 40 жаштан кийин көздүн ички кан басымы көтөрүлүп, көрүү начарлай баштайт",- дейт офтальмолог Ибрагимова Кайрынса. Көздүн ички кан басымы деген эмне? Ал эмнеден улам пайда болот жана анын алдын алууга болобу? Суроолорго жоопту төмөнкү макаладан табасыз.

КӨЗДҮН ИЧКИ КАН БАСЫМЫ ДЕГЕН ЭМНЕ?

Көздүн ички кан басымы медицинада көздүн гипертензиясы деп аталат. Оору көздүн тунаруусу, баш оору, көздүн айланасынын жана чыкый тараптын оорушу, көздүн кызарышы менен коштолот. Бирок аталган ооруну сырттан бир көрүп аныктоо кыйын. Анткени жогоруда саналган белгилер башка оорунун себептери да болушу мүмкүн. Көздүн гипертензиясын аныктоодо дарыгер тонометр менен көздүн ички кан басымын өлчөйт. Анын нормалдуу диапазону 16-21 миллиметр мамыча. Мындан сырткары офтальмоскопия менен көздүн көрүү талаасына изилдөө жүргүзүлүп, каректин жарыкка болгон реакциялары текшерилет, оорулуу невропатологдун текшерүүсүнөн өткөрүлөт. Окумуштуулардын изилдөөсүнө таянсак, көздүн гипертензиясына афроамерикалыктар, 40 жаштан жогоркулар, көздүн борбордук тунук катмары жука болгондор көп кабылышат.

ООРУНУН СЕБЕПТЕРИ

1. Көз суюктугунун ашыкча же аз иштелип чыгышы. Аталган суюктукту көз өзү иштеп чыгат жана ал тунук болушу шарт. Суюктуктун көп же аз иштелип чыгышы көздүн ички кан басымына таасирин тийгизет.

2. Айрым дары-дармектердин таасиринен улам.

3. Көздөн алган жаракаттар тиешелүү деңгээлде көз суюктугунун бөлүнүп чыгышына жана анын айлануусуна терс таасирин тийгизет.

4. Көздүн сезгенүү оорулары.

5. Гипертониялык оорулар.

6. Шакый.

7. Көздүн гигиенасын сактабоо, компьютерде, телефондо узак убакытка отуруу.

8. Стресс жана башкалар.

КӨЗДҮН КАН БАСЫМЫН КАНТИП ТҮШҮРҮҮ КЕРЕК?

1-ыкма. Туура тамактануу

• Организмдеги инсулиндин деңгээлин төмөндөтүү. Семиздик, диабет жана жогорку кан басым менен жабыркагандардын организми инсулинди башкаларга салыштырмалуу көп иштеп чыгат. Инсулиндин жогорку деңгээли көздүн кан басымынын жаралышына өбөлгө. Андыктан кумшекер, акшактын түрлөрү, нан, макарон азыктарын, күрүч, ботконун түрлөрүн жана картошка дегенден абайлоосу керек. Булар инсулиндин деңгээлин бат көтөрүүчү азыктар.

• Физикалык көнүгүүлөрдү жасоо. Жумасына 3-5 күн 30 мүнөттөн дене көнүгүүлөрүн жасап туруу, аэробика, бат-бат басуу, велосипед тебүү да инсулиндин деңгээлин төмөндөтөт.

• Омега-3 жарым каныккан май кычкылын кабыл алуу менен көздүн тор кабыгын чыңдап, көздүн кан басымынын пайда болушунун алдын алууга болот. Аталган кычкылды күнүгө 3-4 миллиграмм кабыл алуу жетиштүү.

• Курамында лютеин жана зеаксантин заттары бар азыктарды пайдалануу. Бул заттар организмди сырткы терс таасирлерден коргойт. Шпинат, капуста, брюссель капустасы, брокколи жана жумуртканын сарысы бул заттарга бай.

• Керексиз майлардан качуу. Тамак-аштын курамындагы керексиз майлар омега-3 май кычкылынын функциясын бузат. Ошондуктан какталып бышырылган, куурулган тамак-аштардын, балмуздак, попкорн сыяктуулардын өлчөмүн чектөө керек.

• Антиоксиданттардын өлчөмүн көбөйтүү. Бүлдүркөн, ежевика, черника сыяктуу кара түстөгү жер-жемиштер көздүн жалпы абалын чыңдайт. Алсак, көздүн капиллярларын, нервин, булчуңдарын. Андыктан бул жер-жемиштерди күнүмдүк рационуңузга кошууну унутпаңыз.

2-ыкма. Дары-дармектер жана операция жолу менен дарылоо

• Тамчылатма дарылар. Көздүн ички кан басымынын түшпөшү көздүн нервин бузат жана глаукомага жеткирет. Ал эми глаукома убакыттын өтүшү менен көздүн көрбөй калуусуна жеткирет. Негизи глаукоманы дарылоодо тамчылатма дарылар жана пероралдык каражаттар колдонулат. Эгер дарылоо жардам бербесе операция жолу колдонулат.

• Дренаждык импланттар. Мындай импланттар көзүнүн ички кан басымы жогору болгон жаш балдарга жана глаукоманын акыркы баскычы менен жабыркагандарга колдонулат. Мында операция жолу менен көздүн ичине суюктуктун айлануусун жеңилдетүүчү түтүкчө орнотулат. Суюктуктун туура айлануусу көздүн ички кан басымын жөнгө салат.

• Лазердик хирургия. Мында көздөгү ашыкча суулардын чыгышы үчүн атайын лазердик нурдун жардамы менен көздүн дренаждык каналдары ачылат. Андан соң убак-убагы менен көздүн ички кан басымы текшерилип турат.

• Фильтрлөөчү хирургия. Операциянын бул түрүндө хирург көздүн ак катмарын кесип, ткандан бир аз алып салат. Бул ыкма башка дарылоолор жардам бербей калган учурда гана колонулат.

3-ыкма: Көздү эс алдыруучу көнүгүүлөрдү жасоо

• Сыналгы көрүүдө жана видеооюндарды ойноодо адам көзүн көп ирмебей калат. Андыктан көздү эс алдыруу жана чыңдоо үчүн ар 3-4 секунд сайын көздү ирмеп туруу керек. Мындай жол менен көздүн ички кан басымын түшүрүп, анын өз функциясын жакшы аткаруусуна көмөктөшөсүз.

• Алаканыңыз менен бир көзүңүздү 30-60 секундга жаап, ирмеңиз. Андан соң бул көнүгүүнү экинчи көзүңүзгө жасаңыз. Көз кадимкидей эс ала түшөт.

• Көзүңүз менен дубалга 8 санын 1-2 мүнөт кайталап жазыңыз. Бул көнүгүүнү аткаруу учурунда башты түз кармап, кыймылдатпоо керек. Аталган көнүгүү көз булчуңдарын чыңдап, анын ийкемдүүлүгүн арттырат, ички кан басымынын жогорулашынын алдын алат.

• Бармакты 25 сантиметр алдыга сунуп 5-10 секунд карап, андан соң сизден 3-6 метр алыстыкта турган нерсени караңыз. Бул көнүгүүнү 1-2 мүнөт жасасаңыз, көздүн булчуңдарын чыңдап, көрүүнү жакшыртат.

Дамира Арстанова
densooluk@super.kg



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  -2 
Комментарийлер(0)
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
23968;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2020 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Жибек Жолу проспектиси 381
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: