Архив
897   898   899   900   901   902   903   904   905   906   907   908   909   910   911   912  
844   845   846   847   848   849   850   851   852   853   854   855   856   857   858   859   860   861   862   863   864   865   866   867   868   869   870   871   872   873   874   875   876   877   878   879   880   881   882   883   884   885   886   887   888   889   890   891   892   893   894   895   896  
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836   837   838   839   840   841   842   843  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар

ТРОМБОФЛЕБИТ – КАНДЫН УЮП, КАН ТАМЫРДЫ БҮТӨП КАЛУУСУ

№899 23-29-январь, 2020-ж.


Бир орундан жылбай узагыраак отурсаңыз бутуңуз чымырап, уюп, көп бассаңыз оорутабы? Же кесибиңизге байланыштуу кечке туруп иштөөдөн бутуңуз шишип, кан тамырлары көгөрүп калабы? Эмесе, билип алыңыз, айтылгандар билинбей жүрүп кан тамырдын тромбофлебит дартына жеткириши мүмкүн. Тромбофлебит оорусу тууралуу Бишкектеги Улуттук госпиталдын кан тамырлар хирургиясы бөлүмүнүн жетекчиси, медицина илимдеринин кандидаты Таалайбек Байсекеев айтып берет.

ВЕНА КАН ТАМЫРЫ СЕЗГЕНСЕ УЮГАН КАН ПАЙДА БОЛОТ

Организмде канды ылдыйдан өйдөгө ташуучу кан тамырлар – вена кан тамырлары деп аталат. Тромбофлебит – венанын керегесинин сезгенип, ошол жерде уюган кандын (тромб) пайда болушу. Ушундан улам агып жаткан кандын жолу жарым-жартылай же толук бүтөлүп калат. Тромб – байыркы грек сөзү, бизче “тоголок”, “уюп катып калган” дегенди билдирет. Тромбофлебит каалаган органдагы, мисалы, бөйрөк, боор, ичегидеги вена кан тамырды жабыркатышы мүмкүн. Эң көп кездешкени – буттун тромбофлебити. Андан кийинки орунда кол, моюн, жамбаш, көкүрөктүн, эң арткы орунда калган органдардын тромбофлебити турат. Ошондой эле тромб териге жакын же тереңде жайгашкан венада да кездешүүсү мүмкүн.

ҮЗҮЛӨЙҮН ДЕП ТУРГАН ТРОМБ КОРКУНУЧТУУ

Айрым учурда тромб тоголоктошкон түрдө болсо, кээде узунунан келип, кан тамырды бойлоп туруп калат. Тромбдун адам өмүрүнө коркунуч келтиргени жана келтирбегени болуп 2 түрү бар. Коркунуч келтирбегени көлөмү кичирээк келип, кандын жолун бүтөбөй, венага бекем жабышып, кыймылдабай турганы. Аларды дары-дармек менен эритип, канды суюлтуу менен жок кылса болот. Өмүргө коркунуч келтиргени – венага чала жабышып, кыймылдап турганы жана өлчөмү чоңу. Өлчөмү чоң тромб кандын жолун тороп, андан ары канды өткөрбөй коёт. Ушундан улам керектүү органга кан, аны менен кошо кычкылтек жана керектүү заттар барбай өмүргө коркунуч туулат. Кыймылдап, үзүлүп кете тургандай болуп турганы эртедир-кечтир үзүлөт да, канга кошулуп агып, кайсы бир органга барып такалып, кандын жолун бөгөйт. Мисалы, тромб өпкөнүн артерия кан тамырын бүтөп калса, анда адамга дем жетпей, муунуп, көгөрүп, жөтөлүп, жүрөгү сайгылашып катуу оорутуп баштайт. Бул медицинада өпкө артериясынын тромбоэмболиясы деп аталат.

Эгер ичегиде же боордо тромб болсо адамдын ичи катуу оорутуп, демигип, кусушу мүмкүн.

Шашылыш түрдө ооруканага жеткирип, операция жасатып тромбду алдырып, кан агууну жөнгө салдырбаса адам көз жумат. Ички органдардын тромбофлебитинде ички органдардын хирургу флебологду же кан тамыр хирургун консилиумга чакырат. Мүмкүн, операцияга кошо катыштырат.

ДАРТТЫН КЕЛИП ЧЫГУУСУН ЭМНЕЛЕР ШАРТТАЙТ?

  • Венанын варикоз оорусу. Туруп калган кан тромбго айланышы мүмкүн.
  • Вена кан тамырынын керегесинин жаракаты. Мисалы, венага узак убакытка катетер салуудан же тамчылатма дары куюу үчүн ийне сая берүүдөн. Ошондой эле инструкторсуз өз алдынча фитнес же спорт менен машыгуудан да вена жаракатка кабылуусу мүмкүн.
  • Кандын коюуланып кетишинен улам кандын уюп калуу көрсөткүчүнүн жогорулашы.
  • Оор төрөт.
  • Онкологиялык дарт.
  • Кан оорулары жана кандын курамынын өзгөрүшү.
  • Венанын сууктан улам сезгенүүсү.
  • Кыймылдын аздыгынан кан тамырдагы кандын жай агышы. Мисалы, кечке отуруп иштөө, ал аз келгенсип бутту учкаштырып отуруу.
  • Инфекциялык оорулар.
  • Органга жүргүзүлгөн операция.
  • Гормоналдык терапия.
  • Семирүү.
  • Дайыма туруп же оор нерселерди көтөрүп иштөө (организмге, анын ичинде веналарга күч келет).

ООРУНУН БЕЛГИЛЕРИ

  • Венанын тромб туруп калган бөлүгүндөгү оорутуу, шишүү, теринин жана ткандардын калыңдоосу. Теринин кызаруусу, көгөрүүсү. Оорутуу басканда, кыймылдаганда күчөйт.
  • Дарт курч кармаганда дене табы көтөрүлөт.

БУТТУН ТРОМБОФЛЕБИТИ

Ар бир бутта 2ден вена кан тамыры бар. Буттун тромбофлебити негизинен буттун варикозунан, узак убакытка бир жерде туруп, отуруп же оор нерселерди ташып иштөөдөн жаралат. Мисалы, тигүүчү, ашпоз, чачтарач, жүк жүктөгүчтөрдө көп кездешет. Буттун варикозунан улам венада тромб жаралса жана ал венага жабышып узакка тура берсе, анда ал жерде трофикалык жара пайда болот. Аны айыктыруу өтө кыйын жана машакаттуу. Айрымдардын жарасы экземага өтүп кетет.

Кош бойлуу айрым аялдар буттун тромбофлебитинен жабыр тартышат. Анткени аялдардын буттарындагы вена кан тамырлары жатынга барып кошулуп, бир кан тамырга айланат. Ичтеги бала чоңойгон сайын вена кысылып, буттардан өйдөгө аккан кандын агымы жайлайт. Аялдын салмагы ашыкча болсо жана аз кыймылдаса, анда агымы жайлаган кандар бутта туруп кала баштайт. Ошентип варикоз же тромбофлебит жаралат. Андыктан аял ашыкча тамак ичпей, көбүрөөк кыймылдашы, басышы керек.

Ошондой эле аялдар бойго бүтүрбөөчү гормоналдык дарыларды врачтын сунушу менен гана ичиши зарыл. Өз алдынча баш аламан ичүүдөн гормондор, кандын курамы бузулуп, тромбофлебит жаралуусу ыктымал.

Оор жүк ташып иштегендер башка ишке өтүүлөрү зарыл. Буттун венасын суук тийүүдөн сактап, суукта жылуу шым кийүү сунушталат. Кыз-келиндер кышта капрон колготки кийүүнү токтотуулары зарыл.

Негизи буттун уюшу, чымыроосу да бутта кандын уюп калышынын белгиси. Андыктан буту көп чымырап уюп кала тургандар, варикоз дарты жана тромбофлебит оорусунун белгилери барлар дартын өткөрүп жибербей, текшерүүдөн өтүүлөрү жана дарылануулары зарыл. 1 жылда тромбофлебит оорусу менен барган 1000дей кишиге аталган ооруканада операция жасалат.

ДИАГНОЗ

  • Кан тамырлардын УЗИси же ангиографиясы
  • Кандын курамынын уюшунун деңгээлин текшерүү
  • Кандын жана зааранын биохимиялык анализи

ДАРЫЛОО

• Консервативдүү дарылоо. Дарылоодо дарылык физкультура, оорутууну басуучу, сезгенүүнү кетирүүчү, керек учурда антибиотик (венотоник) дары-дармектер, атайын дары майлар колдонулат. Буттун тромбофлебитинин жеңил стадиясында эластикалык бинт менен таңуу же атайын байпак кийүү да сунушталат.

• Операциялык ыкма. Операция жасоо менен тромбду алып чыгуу (флебэктомия) керектелет.

ДАРТТЫН АЛДЫН АЛУУ

Вена кан тамырлары дартка чалдыкпоо үчүн кам көрүү зарыл. Мисалы, контрасттык душ колдонуу, таза абада күн сайын жок дегенде 30 мүнөт сейилдеп басуу, узакка кыймылдабай отуруудан жана семирүүдөн качуу, кечинде бутка ванна жасоо кажет.

Канымжан Усупбекова
densooluk@super.kg



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  1 
Комментарийлер(0)
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
23968;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2020 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Жибек Жолу проспектиси 381
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: