Архив
897   898   899   900   901   902  
844   845   846   847   848   849   850   851   852   853   854   855   856   857   858   859   860   861   862   863   864   865   866   867   868   869   870   871   872   873   874   875   876   877   878   879   880   881   882   883   884   885   886   887   888   889   890   891   892   893   894   895   896  
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836   837   838   839   840   841   842   843  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар

ӨРТКӨ ЧУРКАГАН АЯЛ

№898 16-22-январь, 2020-ж.


“АЙТБЕККЕ КОРОГОН КАЙРАН ӨМҮР...”

Айылда аны тааныбаган адам жок эле. Бир жагына сылтый басып жүргөнү менен, койкоюп боюн түз кармачу. Кара чачтарын ак араласа да, жүзү күлүмсүрөгөн, ууртун ачып күлүп жибере тургандай аял болчу. Жашоосунун оордугуна карабай кабагы эч чытылчу эмес. Айылда ал тууралуу укмуш сөздөр болчу.

– Капырай, бул аялдын жаны темирден экен.

– Айтпа, эчен жолу жылтыраган кардын үстүнө жылаңаяк бастырды, эчен жолу башын жарды, бир бутун сындырып сылтып бастырып салды. “Өлдү го” десең эле жылмайып эртең менен уй кошуп жүргөнүн көрөсүң.

– Саламынан жазбаганын айт, бечаранын.

– Айтбекке корогон кайран өмүр...

Бул айылдагы ага жан тарткан адамдардын кеп-сөзү болчу. Ал эми айылдын жарымынан көбү аялды жеп койгонго даяр эле. Илгерки замандагы эч кимге эч ким жооп бербеген маал болгондо аялды таш бараңга алып өлтүрүп деле коюшмак болуш керек. Ал кимдир бирөөгө карыздардан бетер ызырынгандар толо болчу. Өзгөчө күйөөсүн кызганган аялдар ар түрдүүчө кемсинтип, жекире тиктеп түртүп өтүп кетишчү. Ал эми Гүлү (аялдын аты) эч нерсени байкабагандай ажайып күлүмсүрөө менен жооп берчү. Ким билет, балким, ал энчисине туш келген бул тагдырды күлүп гана жеңгенге өзүнө сөз бергендир. Балким, ичинде эч бир адам сезбеген өзгөчө дүйнө менен жашачу. Адамдар сыртынан карап мүнөздөгөнгө маш келет эмеспизби. Сылтый баскан, жүзү күлүмсүрөгөн сулуу аял али да көз алдымда. Узун моюну, башын тик көтөрүп койкоюп басканы, күйөөсү жүзүнө салган толтура тырыктары али да көз алдымда.

Каникулга айылга барганымда жеңелердин сүйлөшүп жатышканын кулагым чалчу.

– Тиги Гүлүнүн таппаганы жок.

– Ии, эмне болуптур?

– Күйөөсү малга тоого кеткенде үйүнүн жанындагы бакка кызыл чүпүрөк илип коёт экен.

– Ал эмнеси?

– Тиги Куштарбекке “сигнал” бергени экен. “Күйөөм жок, келе бер” дегени тура.

– Кокуй, ушундай да болот бекен?

– Ии, үйдө болсо ак чүпүрөк байлап коёт имш. “Күйөөм үйдө” дегени экен ал.

– Куштардын аялы эчен жолу элдин көзүнчө абийирин төгүп, чачы-башын жулду го.

– Ырас кылыптыр, жеңе, биздин да күйөөлөрдү ушундай акмак катындар бузат.

Ар жылы барганымда ар түрдүү кептерди укчумун. Канчалык жаман кеп уксам да, ал аял тууралуу жаман сөз айта алчу эмесмин. 5-курста гезит бетине макалаларым жарыялана баштаганда апам гезитти көтөрүп алып айылдын ары жагынан бери жагына чейин барып мактанып жүрчү. “Антпеңизчи” десем болчу эмес. Апа да, перзентинин ар бир кубанычы менен бөлүшкүсү келет. Ошол жылы айылга каникулга барып калдым. Апам “уйларды карап тур” дегенинен китебимди колтуктап алып айылдын жанындагы токойго барып, китептин кызыгына кирип кетиптирмин. Бир кезде бирөө мени тиктеп турганын байкадым.

Кылчайсам Гүлү жеңе экен. Адатынча күлүмсүрөп койду.

“МЕН ТУУРАЛУУ КИТЕП ЖАЗАСЫҢБЫ, КЫЗ?”

– Китеп окуп жатасыңбы, кыз?- деп койду жөн гана.

– Ооба.

– Мен да койлорго көз болоюн деп келген элем. Сени көрүп...

– Келиңиз, Гүлү жеңе, кандай жүрөсүз?- дедим чын дилимден орун бошотуп.

Элдин баары кага бергенге менин сөздөрүм жүрөгүнө жага түштү көрүнөт. Божурап бир нерселерди айтып жанымда отурду. Мен анын жүзүндөгү тырыктарды карап жаттым.

– Өтө жаман көрүнөт бекен, ээ, кыз?

– Жок, жеңе...

– Билем, жаман көрүнөм. Так салынбаган бир көзүм калды. Денемдин деле соо жери жок.

– Эмнеге Айтбек байкеден кетип калган жоксуз?

– Балдарды таштаппы?

– Алып кетсеңиз болбойт беле?

– Көп ойлондум. Мен 9-классты эле бүтүргөм. Өмүрүмдө бул жагы Ак-Суу, тиги жагы Кызыл-Суудан ары чыкпадым. Балдарды алып кайда барат элем? Анын үстүнө күйөөм бир жакка жылсам балдарымды кошо өлтүргөндөн кайра тартпайт болчу.

– Негизи эмнеге урат?

– Кызганып да. Мен аны эч сүйө алган жокмун. Мээрим төгө албадым. Аракет кылдым, бирок жүрөгүңдө башка бир адам жашаса болбойт экен.

Ал 1980-жылы ала качып алган. Андан бери 35 жыл өттү.

Аял шуу үшкүрдү. Гүлү жеңенин тагдырын мурун эле укканым бар. 16 жашында эле жетим кызды Айтбек ага ала качып алыптыр. Көрсө, аталаш тууганы болуп кеткен Куштарбек деген байке менен Гүлү жеңе сүйүшүп жүрүшкөн экен. Куштарбек аскерде жүргөндө Гүлү жеңени ала качып кетиптир. Куштарбек бул тууралуу аскерден келгенден кийин билет. Күйүтүнө чыдабай сарайына барып муунуп жатканын көргөн айылдаштары араң аман алып калышкан экен. Айтбек байке экөө бир айылдан, аталаш туугандар. Ашык болгон аялы – жеңеси. Мындай абалда кайсы кыйын эркек бир нерсе кыла алат? Ошентип Куштарбек байке да тагдырына очорула баш ийип берген экен. Тагдырга баш ийген менен, ошончо жылдан бери экөөнүн махабаты бүтпөйт имиш. Жашоо кызык. Куштарбек байке үйлөнүп, бала-чакалуу болот. Гүлү жеңенин бир кыз, бир уулу бар. Анда да токтошпойт. Айтбек байке жанагынча эзип, ар шылтоо менен сабайт, бычак ыргытат, жылаңаяк музда бастыртат. Адамдын оюна келбеген мыкаачылыктын баарын жасап көрөт. Бирок эч аялынын жүрөгүнөн орун ала албайт. Коё да бербейт. Куштарбектики андан да оор. Ал дагы ажаан аялга туш келген экен. Кыйкырыгы бүт айылга угулчу. Тагдырлары тескери келген төрт адам биздин айылдын дайымкы башкы каармандары эле.

– Гүлү жеңе, Куштар байке менен жаш кезиңерде качып кетсеңиз болмок беле?- дедим ичим ачышып.

– Бир жолу качканбыз. Бирок болбой калды. Айтбек “балаңды мууздап салам” деп коркутканда кайра келдим.

– Ушинтип эле өмүр өтүп кетеби?

– Мен тагдырыма нааразы эмесмин. Сүйүү ар кимге бериле берген шыбага эмес. Эл айта берет. Болбогон нерсени болгондой айтышат. Сага чындыкты айтайын, Куштарбек экөөбүздүн ортобузда эрди-катындай эч нерсе болбоду. Тек алыстан карайт, короодон караанымды таппай калса айланчыктай берет. Кете албайт. Карааным жүргөнүн көрсө кетет. Анын карап турганын далымдан сезем. “Менин айымдан кордук көрүп жатат” деп ал капа болбосун, жаны ачыбасын деп дайыма күлүп жүргөнгө көндүм. Анткени кыз-жигит кезибизде “ар күнү сенин күлкүңдү көрсөм бактылуумун” дечү.

– Мындан көрө башка жакка кетип калган оңой эмес беле?

– Жок, биз бири-бирибизди көрбөй кантип жашайбыз? Тагдыр бизди канчалык урса ура берсин. Алыстан бири-бирибизди карап жүрсөк да бири-бирибизге жөлөк-таякпыз. Менин мыкаачы күйөөмдөн, анын ажаан аялынан балдарыбыз бар. Ушундай бир өмүр өттү. Эң негизгиси, экөөбүз тең бактысыз эмеспиз. Амандыгыбыздан кубат алып жашадык. Эчен жолу “алып кетейин” деди. Мен макул болгон жокмун. Айтбек мени кайдан болсо да таап барып, балдарды бир нерсе кылабы деп корктум.

Ушул да сүйүүбү? Ушундай жиндиче сүйсө болобу? Ойлорум ичимде калып калды. Мен биздин айылда легенда болгон аялдын жүзүн карап отурдум. Ал эл айткандай жүрөнчөөк, акылсыз, адепсиз аял эмес болчу. Жашоосунда бир шоола таап алып, андан айрылгысы келбеген бир аял турган эле. Балдары үчүн өзүн курмандык кылган баатыр аял болчу. Жүрөгүндөгү сүйүүнү көтөрүп, аны барктап, эч кимден коркпогон мен билген эң баатыр аял эле.

– Кыз, мен тууралуу китеп жазасыңбы?- деген ошондо уялыңкы.

– Билбейм,- дегем мен.

КУШТАРБЕКТИ КУТКАРГАНГА ГҮЛҮ ӨРТКӨ КИРИПТИР

Андан кийин жашоо өз ыргагы менен кетип, жеңе тууралуу унутуп коюптурмун. Кечээ жакында 57 жаш курагында Гүлү жеңе дүйнөдөн кайтканын уктум. Айтбек байке мындан бир жыл мурун каза болуп “тирүүмдө Куштарбекти жакындатпадым, өлгөндө да силер жакындатпагыла” деп айтып өлгөн имиш. Куштарбек байкенин үйүн кокустан өрт каптап, ал жалындын ичинде жалгыз калганда эч ким чыгарганга даай албай турганда Гүлү жеңе өрткө кирип кеткен экен. Алып чыкканга аракет кылыптыр, экөө босогого жетип кучакташып жыгылып каза болушуптур. Экөө бир күндө коюлду. Элдин күбүр-шыбыр кептерин ак чач адамдын сөзү бузду.

– Эл тирүүсүндө ушул экөөнө тынчтык бербеди. Эми өлгөндө тынч коёлу. Өмүр бою кыйналган бечаралар эми жайында тынч жатышсын. Күбүр-шыбырды токтоткула!

Ошол боюнча алар тууралуу эч ким эч нерсе дебеди. Сүйүү дейбиз, сүйдүк-күйдүк дейбиз. Бирок өмүр бою сүйүп, бири-бири үчүн өмүрүн бере ала турган экөөндөй сүйө алабызбы? Же Гүлү жеңе айткандай, ал дагы айрым адамдардын гана шыбагасына жазыла турган нерсеби? Көз алдымда жүзүндө тырыктары болсо да көзү күлгөн, сулуу, ак саргыл аял турду. Ошондой эле өзүмдүн суроом жана жообум бар. Сүйүү ушубу? Ооба, булардыкы чыныгы махабат.

Айлин Д.



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  -1 
Комментарийлер(4)
20.01.2020. 10:53 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
54
Катталган:
19-09-2017
Соӊку аракети:
12-02-2020 10:28
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Жүрөгүмдө жашайм )
+3
Аял эч кимге кор болуп жашабащ керек!
20.01.2020. 14:11 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
179
Катталган:
14-01-2015
Соӊку аракети:
19-02-2020 09:16
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Россия Иркутск ♥♥Озгон♥♥
+2
Алардын арасын да жургондой берилип окудум.Кучтуу аял экен.
21.01.2020. 00:27 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
28
Катталган:
30-04-2013
Соӊку аракети:
31-01-2020 00:17
Жынысы:
Белгисиз
+2
Эххх менин коз алдыма ар кандай боектор менен тартылган сурот, чыныгы тасма сыяктуу элес калтырды.
Ар бир адам арзыганы менен болуусун тилейм.
23.01.2020. 14:49 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
232
Катталган:
27-06-2018
Соӊку аракети:
21-02-2020 22:51
Жынысы:
Белгисиз
+2
Силер да ыйладынарбы же мен элеби (((
Жан дүйнөм эзилип турганда кармана албай ыйладым...
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
23623;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2020 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Жибек Жолу проспектиси 381
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: