«Жылдын супер дебюту»

Жыйынтык

Башка сурамжылоолор


Архив
844   845   846   847   848   849   850   851   852   853   854   855   856   857   858   859   860   861   862   863   864   865   866   867   868   869   870   871   872   873   874   875   876   877   878   879   880   881   882   883   884   885   886   887   888  
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836   837   838   839   840   841   842   843  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар

КАСИЕТТҮҮ КЫЗ-КӨЛДҮН БАЯНЫ

№885 17-23-октябрь, 2019-жыл


Жалал-Абад облусунун Сузак районунда Кыз-Көл аттуу айылда Кыз-Көл деген чакан көл жана ага байланыштуу уламыш бар. Көл элге алдыда күтүлүп жаткан кырсык, жаман окуя тууралуу өңүн өзгөртүп белги берет дешет. Бул уламыш тууралуу аталган айылдын 62 жаштагы тургуну Үсөн Токтосунов айтып берди.

– Кыз-Көл чакан көлү биздин айылдын чет жагында жайгашкан. Ошондой эле айыл четиндеги Келин-Таш, Ак-Көйнөк деген жердин аталыштары да Кыз-Көл уламышына байланыштуу. Болжол менен көлдүн узундугу – 100 метр, туурасы – 70 метр. Суу агып чыкпайт. Көлдүн тегерегинде чие, мисте, камыш, кара жыгач өсөт.

Илгери өткөн заманда бир кыз ата-энесинен ажырап, бир тууган агасынын колунда калат. Тилдүү жеңеси кызды өгөйлөп кордук көрсөтчү экен. Бир күнү Айт майрамы (башка вариантында той) болуп калат. Айылдыктар жаңы кийимдерин кийип алып айттай башташат. Кыз түзүгүрөөк көйнөгү жок, жеңеси айттап кеткенде анын бир көйнөгүн уурдап кийип алат да, айттап чыгат. Баласын көтөрүп айттап жүргөн жеңеси кайын сиңдисин көрүп калып, элдин көзүнчө урушуп, “чеч көйнөктү” деп кубалайт. Буга арданган кыз жеңесинен качып айыл этегине барганда “ал көйнөгүңдү” деп чечип жеңесине ыргытып жиберет. Ошол жер Ак-Көйнөк аталып калат. Андан ары жүгүрүп баратып жеңесин “ташка айланып кал” деп каргап, көлгө чөгүп өлөт. Көлдүн Кыз-Көл аталып калышы ошондон улам дешет. Кайын сиңдисин кууп жүргөн келин көлгө жетпей баласы менен ташка айланып калат. Ошол жер Келин-Таш атка конуптур.

Көлдүн касиети бар. Союз кезинде айылда орустар да жашаптыр. Алар таруу, картошка эгип, аны сугарганга көлдүн суусун пайдаланмак болушат. Бир нече орус ошентип этек жагын ачышат, бирок көп өтпөй алар ооруп, кырсыктап каза болушуптур.

Көл айылга, элге келер каргаша, кырсыктарды алдын ала белги берип эскертип турат. Бети кызарып калат. Мен көлдүн касиетине 15 жашымда күбө болгом. Ошол кезде ага жакын мал сарай бар болчу. Андан чыккан кыкты колхоздогулар көлгө түрттүрүп салышты. Көп өтпөй көл күн чыгыш жагынан кара баткакты сыртка бүркүп салды. Башкача айтканда, кыкты, жаман нерселерди "кусту", өзүн тазалады. Кийин бир жолу суу бетинин кызарып калганын өз көзүм менен көрдүм. Ошондон көп өтпөй айыл четинен жер көчкү жүрдү.

Көлдүн дагы бир касиети – суусун алып барып жуунса денедеги жараларды кетирет. Бирок эл көлдүн сүрүнөн чочулап, ал жакка көп бара бербейт, суусуна түшпөйт. Анын үстүнө түштүк жагында эски мазар бар болгондуктан, тегерегин мал-кел баспасын деп тосуп коюшкан.

Коңшу Ак-Тоок айылынан чыккан жазуучу Шабданбай Абдыраманов убагында Кыз-Көл тууралуу жазган. Аны окуган башка бир жазуучу атайын келип Кыз-Көлдү көрүп кетет да, Шабданбайга жолукканда “саз немени укмуш мактап жазыпсың го” деген экен.

Канымжан Усупбекова
koom@super.kg



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(6)
21.10.2019. 09:06 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
741
Катталган:
01-02-2017
Соӊку аракети:
17-11-2019 20:12
Жынысы:
Белгисиз
-8
Тенирчилер барып сыйынчу жер деп уккамын
21.10.2019. 11:02 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
644
Катталган:
09-04-2014
Соӊку аракети:
16-11-2019 11:28
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Жолдошумдун айылы.
+3
Авысыным айтып берди эле, угуп таң калган элем. Чын турбайбы..
22.10.2019. 00:44 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
115
Катталган:
08-07-2016
Соӊку аракети:
17-11-2019 16:35
Жынысы:
Белгисиз
-3
Чын эле бир баткак экен го
22.10.2019. 01:40 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
13
Катталган:
25-06-2014
Соӊку аракети:
13-11-2019 03:22
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Кыргызстан
+2
Жанынан корсонор колдун суру бар...бир башкача...
23.10.2019. 12:11 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
185
Катталган:
13-07-2013
Соӊку аракети:
17-11-2019 19:57
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бакыт калаасы!
+1
Карасаңар...көлдөн суу агып чыкпаса, суу куйбаса эмгиче саз болуп, үстүн балыр каптап сасып кетиш керек болчу... көлмө экен бирок ыйык дегенине ишендим мен...
23.10.2019. 23:18 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
94
Катталган:
16-02-2016
Соӊку аракети:
16-11-2019 21:48
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Город 3722
0
Колдун жанына барып корсонор бир башкача суру бар, дагы бир окуя бар, бир киши колдун камышын алып бир нерсесине иштетип койгон экен туну менен басырык басып, кайсы жерини алайын колуну алайынбы, бутуну алайынбы же башыны алайынбы деп корунбогон бироо аябай кыйнаган экен, эртеси эле иштеткенден калган камышын кайра алып барып таштаган деп айтып беришкен эле...
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
23199;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2019 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Жибек Жолу проспектиси 381
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: