«Жылдын супер дебюту»

Жыйынтык

Башка сурамжылоолор


Архив
844   845   846   847   848   849   850   851   852   853   854   855   856   857   858   859   860   861   862   863   864   865   866   867   868   869   870   871   872   873   874   875   876   877   878   879   880   881   882   883   884   885   886   887   888  
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836   837   838   839   840   841   842   843  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар

"ЭЛИТКАДАН" БАТИР САТЫП АЛУУДА ЭМНЕЛЕРГЕ КӨҢҮЛ БУРУУ КЕРЕК?

№713 1-июль-7-июль, 2016-ж


Азыркы тапта өлкөбүздө "элитка" аталган көп кабаттуу үйлөр жарыша курулууда. Үйгө жетсем дегенде эки көзү төрт болгон мекендештерибиздин саны андан да көп. Жаңы курулуп жаткан көп кабаттуу үйлөрдүн сапаты кандай? Баары талапка жооп береби? Батир алууда эмнелерге көңүл буруу керек? Ушул суроолорго жооп издеп көрөбүз.

БҮТПӨЙ ЖАТЫП "БҮЛҮНГӨН" ҮЙЛӨР ШЕК ЖАРАТАТ

Ушул жылдын 23-июнь күнү Бишкек шаарындагы Фрунзе-Панфилов көчөлөрүнүн кесилишиндеги жаңы курулуп жаткан көп кабаттуу үйдө өрт чыкты. Тилсиз жоо 13-кабаттагы батирлердин биринде оңдоп-түзөө иштери жүрүп жатканда өрт коопсуздугунун эрежелери сакталбагандыктан улам келип чыкканы айтылууда. Аны өчүрүүгө 11 бригада тартылып, өрт өчүрүүчүлөр от менен дээрлик 7 саат алышышты. Өрттүн кесепетинен 13 кабаттуу үйдүн чатыры жана 13-кабаттын батирлери, эшик-терезелери, үй эмеректери күйгөн. Бактыга жараша, өрт учурунда каза тапкандар жана жабыркагандар болгон жок.
Эскерте кетсек, бул биринчиси эмес, буга чейин да үйлөр курулуп бүтпөй жатып өрттөнүп кеткен учурлар болгон. Мисалга алсак, 2016-жылдын 10-июнь күнү Бишкектеги Көк-Жар жаңы конушунда жаңы курулуп жаткан көп кабаттуу үйлөрдүн биринен өрт тутанган. Кырсыктын кесепетин жоюуга 4 өрт өчүрүүчү унаа тартылган. Ага чейин да, тагыраак айтканда, 2016-жылдын 9-февраль күнү борбор калаабыздын Кулатов жана Элебаев көчөлөрүнүн кесилишинде жаңы курулуп жаткан 13 кабаттуу үйдүн чатырынан өрт чыккан. Аны өчүрүүгө 6 өрт өчүрүүчү унаа тартылган жана үйдүн 400 чарчы метр жыгач устундуу, черепица жабылган чатыры күйүп кеткен.
Жогорудагы мисалдар чети гана. Буга чейин да жаңы курулуп жаткан көп кабаттуу үйлөрдөн жарака кеткен же мыйзамсыз салынып аягына чыкпай калган учурлар болгон. Мындай жагдайларда акчасын берип алып, ортодо күйүп калгандар көп. Андыктан батир сатып алууда жарандар эмнелерге көңүл буруу керектиги тууралуу адистердин кеңешине көңүл буралы.

"ҮЙДҮ КЕПИЛДИГИ МЕНЕН АЛГАН ОҢ"

НАСА юридикалык компаниясынын юристи Асел Андашова жарандарга жаңы батир сатып алууда өз укуктарын билүүсүн эскертет:
– Жаңы салынып жаткан үйдөн батир сатып алып жаткан адам биринчи документтерине көңүл бурушу керек. Эгер үйдү курулуш компаниясы салса, ал эми жердин ээси башка адам болсо, компания менен жер ээси өз ара келишим түзүшөт. Ошол келишими барбы, компания мамлекетке салык төлөйбү, каттоодон өткөнбү, жетекчиси ким, Мамлекеттик каттоо кызматынан уруксат алганбы, ошолорду билип, документтерин текшерип, керек болсо көчүрмөсүн чыгарып алышы керек. Андан соң гана үйдү сатып алса болот. Курулуш компаниясы үйдү салар алдында мамлекеттик тиешелүү кызматтардан уруксат алат. Анан мамлекеттик кызматтар архитектура, коопсуздук эрежелерин, курулушка керектелүүчү каражаттардын сапатын (мисалы, кыштын, дубалдын калыңдыгын, бышыктыгын, арматураларды) текшерип, жарактуу болсо, уруксат кагазын беришет. Кардар ошол кагаздарды да сурап көрүшү керек. Үй сатып жаткан курулуш компаниясы менен кардардын ортосунда сөзсүз макулдашуулар болушу кажет. Мисалы, келишим түзүп жатканда кардар "Балким, үй урап кетсе же өрттөнүп кетсе эмне болот? Кепилдик бере аласыңарбы же бере албайсыңарбы?" деп тактап, үйдү кепилдиги менен кошо алуусу зарыл. Кепилдиги жок болсо, ал жагын да документтин негизинде макулдашып алуу туура.
Азыр көпчүлүк курулуш компаниялары көп кабаттуу үйдү куруп баштаарда элден алдын ала жарым акчасын алып, "мынча мөөнөттө үйдү куруп бүтөбүз" деген убада менен сата беришет. Кардар ошол жагдайга да жакшылап көңүл буруусу зарыл. Мисалы, келишимде "Үйдү 2 жылда куруп бүтүрөбүз. Эгерде өз убагында бүтүрүп бере албай калсак, алдын ала берилген акчаны үстөгү менен кайтарып беребиз" деген сыяктуу пункт болушу керек. Ал жок болсо ошону талап кылып, келишимге коштуруу зарыл. Себеби азыр курулуш компаниялары элден жарым акчасын алып коюп 2 жылда бүтөт деген үйлөр 3-4 жылга созулуп кеткен учурлар көп. Андай учурда кардар "акчамды кайтарып бергиле" деп арызданса, компания "келишимде андай пункт жок" деп кутулат. Кардар үйдү сатып алып жаткандан кийин келишимге өзүнүн талаптарын коштурууга толук укугу бар. Ал эми курулуш компаниясы банкрот болуп үйдү толук бүтүрө албай калса, Экономика министрлигинин алдында Банкрот иштери боюнча департаменти бар, ошолорго кайрыласыздар. Мыйзам боюнча ошолор маселени чечип бериши керек.

"ТЕКШЕРҮҮЛӨРДӨН ӨТКӨН ҮЙ КООПСУЗ"

Кыргыз өкмөтүнө караштуу Экологиялык жана техникалык коопсуздук боюнча инспекциясынын башчысынын орун басары Бейшенбай Жанбоев төмөнкүлөрдү билдирди:
– Көп кабаттуу үйдөн батир алам деген адам алгач үйдүн аянтына, айланасынын кенендигине көңүл бурушу керек. Үйдүн жанына унаа токтотконго, балдар ойногонго аянтча койгонго, эгер өрт кырсыгы болуп кетсе, өрт өчүрүүчү унаалар кенен айланып өтүүгө орун болушу зарыл. Жери кенен болсо, бардык шартты жасаса болот. Азыр тар жерге эле кыпчып үй салып, жашоочулардын айласын кетирип жатышпайбы. Андан кийин конструкциясын карашы керек. Азыр дубалдарды толтура варианттар (кыш, бетон, пескоблок жана башка) менен куруп жатышат, жылуулугуна да көңүл буруу оң. Үй курулуп жатканда бир катар текшерүүлөрдөн өтүп, уруксат кагаздарын алышат. Үйдүн долбоорун чийген автору, курууга макулдугун берген архитектура, ошондой эле курулуш материалдарын экспертизадан өткөрүп макулдугун бергендер жоопкерчиликти алышат. Ошентип үй курулгуча эле 3 баскычтан өтөт. Анан курулуп жатканда да 3 жактан көзөмөл болот. Автордук көзөмөл, техникалык көзөмөл, курулуштук көзөмөл деген бар. Ал үчөөнөн кийин биз барып текшеребиз. Ошол текшерүүлөрдүн бардыгынан өткөн үй коопсуз десек болот. Ошондуктан үйдү сатып алардан мурун компаниядан курулууга уруксат алды, бардык текшерүүлөрдөн өттү деген документтерди талап кылуу керек.

"ӨРТ ЧЫГЫП КЕТҮҮ КОРКУНУЧУ ЖОК ҮЙ АЛЫШЫ КЕРЕК"

Өзгөчө кырдаалдар министрлигинин алдындагы Өрткө каршы мамлекеттик кызмат агенттигинин өрттү алдын алуу башкармалыгынын башчысынын орун басары Нурлан Ташмамбетов төмөнкүдөй кеңеш айтат:
– Батир аларда элдер көбүнчө электр жабдуулары туура орнотулганбы, өрт чыгып кетүү коркунучу жокпу, ошол жагына карашы керек. Азыр көп кабаттуу үйлөрдүн чатырында "пентхаус" деп коюшат, ошол үйлөр көбүнчө жыгач сыяктуу тез күйүүчү материалдар менен жасалгаланат. Жыгач болсо деле тез күйүп кетпөө үчүн атайын отко туруштук берүүчү суюктук сиңирилген болушу керек. Ошондуктан үй алып жатканда эмне материалдан жасалганын, өрттөнбөйбү деп сурап, ошону билүү кажет. Негизи көп кабаттуу үйлөр 2ге бөлүнөт. 9 кабатка чейинки үйлөрдүн бийиктиги 28 метр болот да, ал үйлөрдү сыртынан эле өрт өчүрүүчү унаалар менен өчүрүүгө ыңгайлуу. Ал эми 10 кабаттан бийик батирлер өрттөнсө, подъезддин ичине кирип өчүрүүгө туура келет. Мисалы, биз көбүнчө 30 метрге чейин эле жеткен өрт өчүрүүчү унааларды колдонобуз. Ал эми республика боюнча 1 эле 50 метрге жеткен өрт өчүрүүчү унаа бар. Ал 16-кабатка чейин жетет. Ошондуктан батир аларда 9-кабатка чейин алган оң. Экинчиден, көп кабаттуу үйлөрдүн балкондорунда атайын авариялык люктар болушу керек. Кокустан үйдө өрт тутанса, тургундар балкон аркылуу алдыңкы кабатка түшүп же үстүнкү кабатка чыгып кетүүгө ыңгайлуу. Бизде азыр көп адамдар ошол люктарды бирөө-жарым кирип кетпесин деп бекитип коюшат. Бул туура эмес. Ошондой эле көп кабаттуу үйлөрдө атайын өрт өчүрүүчүлөр үчүн лифт өзүнчө салынышы керек жана өрттү өзү өчүрө турган өрт системи сөзсүз болушу зарыл. Жер төлөсүндө өрт чыкканда үстүнкү кабаттарга түтүн кирбей тургандай түтүнгө каршы желдетүүчү тутум болушу керек.

Бишкек шаарынын Фрунзе-Панфилов көчөлөрүнүн кесилишиндеги өрттөнгөн үй.


Асхат Субанбеков
koom@super.kg



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  2 
Комментарийлер(2)
05.07.2016. 02:45 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
279
Катталган:
08-02-2016
Соӊку аракети:
05-08-2017 19:39
Жынысы:
Белгисиз
+2
Жакшы Рахмат мен жакында батир алмакмын
05.07.2016. 14:33 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
333
Катталган:
19-11-2012
Соӊку аракети:
29-06-2019 19:08
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
новосибирск
+3
Жакшы кенеш экен, биз мындайларына конул бурбайбыз эч эле. Биз да алалы дедик эле Рахмат!!
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
23199;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2019 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Жибек Жолу проспектиси 381
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: