«Жылдын супер көк бөрүчүсү»

Жыйынтык

Башка сурамжылоолор


Архив
844   845   846   847   848   849   850   851   852   853   854   855   856   857   858   859   860   861   862   863   864   865   866   867   868   869   870   871   872   873   874   875   876   877   878   879   880   881   882   883   884   885   886   887   888   889  
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836   837   838   839   840   841   842   843  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар

АКЧА БЕРЕМ, ОРГАНЫӉДЫ САТАСЫӉБЫ ЖЕ АЗЫРКЫ МЫЙЗАМДЫН КҮНГӨЙ-ТЕСКЕЙИ

№690 22-январь-28-январь, 2016-ж


2015-жылдын 26-ноябрында Жогорку Кеӊеш туугандык трансплантациялоого жеке клиникаларга да уруксат берүү мыйзам долбоорун кабыл алып, президентке кароого жиберген. Бул коомчулукта «өлкөдө мыйзам жакшы иштебегендигинен пайдаланып, жеке клиникалар баюуну көздөп жатышат», «эми донорго адамдарды уурдоо башталат» деген пикирлерди жаратты. Ал эми президент 19-январда жогорудагы документти кайра ЖКга жөнөттү. Себеби эмнеде? Эмесе, айтылган маселелерге жоопторду издеп көрөлү.

МЫЙЗАМ ДОЛБООРУН КӨТӨРҮП ЧЫККАН ГУСАРОВ ЭМНЕ МАКСАТТЫ КӨЗДӨГӨН?
Аталган мыйзам долбоорун алгач 2012-жылы «Ар-намыс» фракциясынын депутаты Игорь Гусаров көтөрүп чыккан. Себебин: «Бизде бөйрөк, боор, жүрөктү алмаштырууга көп адам муктаж. Алар чет өлкөлөргө барып кымбат операция жасатып келишүүдө. Өзүм АКШда бөйрөгүмдү алмаштырып, азыр ден соолугум жакшы. Жеке клиникаларга адам органдарын алмаштырууга уруксат берилбесе, Кыргызстанда трансплантация тармагы өнүкпөйт»,- деп түшүндүргөн.

ПРЕЗИДЕНТ НЕГЕ МЫЙЗАМДЫ АРТКА КАЙТАРДЫ?
Өлкө башчы медициналык мекемелер адам органдарын алмаштырууга укук алуусу үчүн катаал критерийлер орнотулуп, донорлордун макулдугун аныктоо жана текшерүүдө айкын механизмдердин иштелип чыгуусу, реципиент менен донордун операция жүргүзүлгөндөн кийин дарылануусунун кепилдигин күчөтүү керектигин, жеке клиникалар менен мамлекеттик тийиштүү органдардын жоопкерчилиги такталып, аныкталышы керектигин белгилеген. Демек, кабыл алынган мыйзамдын керектүү беренелерине ЖК өзгөртүү, оӊдоолорду киргизүүсү керек.

«ЖЕКЕ МЕКЕМЕЛЕРДИ ЭСКЕРТҮҮСҮЗ ТЕКШЕРИП БАРУУГА ЖЕТИШҮҮБҮЗ КЕРЕК»
Орчундуу суроолорго саламаттыкты сактоо министринин орун басары Амангелди Мурзалиевден жооп алдык:
– Учурда канча жеке клиника туугандык трансплантациялоого киришүүгө даяр? «Лицензия алуу-берүүдө коррупция өнүгөт» дегенге көз карашыӊыз?
– Азырынча бири да лицензия алууга арыз бере элек. Негизи жеке клиникалар өнүксө, мамлекеттик ооруканаларга атаандаштык жаралып, трансплантация жаатында өсүү болот. «Коррупция өнүгөт» дегенге келсек, өлкөбүз чакан, анын үстүнө органдарды алмаштыруу операциялары жана ага керектүү аппарат, аспаптардын баары кымбат. Андыктан орган алмаштыруучу жеке клиникалар жайнап кетпейт. Анын үстүнө алар операция кайсы күнү, кимдин органына, кайсы адистер тарабынан жасалгандыгы боюнча отчёт берип, Саламаттыкты сактоо министрлиги жана укук коргоо органдары көзөмөлдөп турат. Ушулардан улам лицензия алуу-берүүдө коррупция өнүгөт, министрлик «доляга» отурат дегенге кошулбайм.
– Көзөмөл демекчи, өлкөдө атайын бир систем жок. Мисалы, Саламаттыкты сактоо министрлиги жеке клиникаларды өз алдынча текшере албайт. Ал үчүн өкмөттөн 1 же 2 ай мурун уруксат алуусу кажет. Анан 2 апта мурун «биз текшерип баратабыз» деп алдын ала эскертилет. Ушундай текшерүүнү толук кандуу текшерүү деп айтууга болобу? Анын үстүнө азыр жумушсуз, үйсүз, банктан алган насыясын төлөй албагандар көп. Демек, акча үчүн донорго айлангандар болбой койбойт. Муну кантип көзөмөлдөйсүздөр?
– Ошол текшерүү жаатындагы мыйзамга өзгөртүүлөрдү киргизүү керектигин ЖКга сунуштаганы турабыз. Учурунда кээ бир чиновниктер өз кызыкчылыктарын ойлоп, ошондой өзгөртүүлөрдү киргиздирип алганы анык. Министрлик каалаган учурда айттырбай барып текшере алуусу керек. Ошондо жеке мекемелер кандай шартта, кандай ыкма менен операция жасап жаткандыгы аныкталып, кокус криминалдык операция жасалып жатса, анын да бети ачылып, чара көрүлүп турмак.
Органдарды алмаштыруу жаатында жалпы көзөмөл биздин министрликке жүктөлгөн. Мыйзамдын аткарылышын укук коргоо органдары көзөмөлдөйт. Тактап айтканда,
реципиент алып барган юридикалык документ боюнча ал донорго чыныгы тууган экендиги алардын паспорту, күбөлүктөрү аркылуу алгач хирургдар тарабынан текшерилет. Эгер туугандыгы тууралуу шек жаралса, алар укук коргоо органдарына текшерип берүү боюнча кайрылышат. Адистердин жасалма документ менен операция жасашкандыгы аныкталса, кылмышы үчүн жооп беришет. Донорго алдын ала операциядан кийин татаалдашуу болуп кетүүсү, берки бир бөйрөгү кийин иштен чыкса гемодиализ аппараты менен жашап, ал тургай донор издеп калуусу мүмкүн экендиги эскертилет.
Кокус операция кандайдыр бир кемчилик менен жасалса же адам кайтыш болсо, жакындары укук коргоо органдарына арыз жаза алышат. Алар кылмыш ишин козгоп, Саламаттыкты сактоо министрлигинен комиссия түзүлүп, текшерилет. Укук коргоо органдары адамдарды органдары үчүн уурдоо, сатуу сыяктуу иштердин болбошун көзөмөлдөйт. Андыктан хирургдар, донорлор да криминалдык жолго бара койбойт го дейм.
– Жеке клиникалар операциялардын бааларын асмандатып жиберип, «операцияны өзүбүздө жасасак арзан болот» деген тилек жокко чыкпайбы?
– Түркияда «операцияга, дары-дармекке баалар бул өлчөмдөн ашпашы керек» деп чек коюп, көзөмөлдөп турушат. Андыктан бизде да ошондой систем иштеши кажет. Бул маселе да көтөрүлөт деп турам.
– Кыргызстанда бөйрөктөн башка органдарды алмаштыруу качан жасала баштайт?
– Трансплантациялоо үчүн керектүү аппараттар жана аспаптар алынып келип, толукталганда башталат. Адистерибиз чет өлкөлөргө барып, тажрыйба алмашып келишүүдө.
ИИМ «ЧЁРНЫЙ РЫНОК ӨНҮКПӨЙБҮ?» ДЕГЕН СУРООГО ЭМНЕ ДЕП ЖООП УЗАТАТ?
Жогорку Кеӊеште 2015-жылы жеке клиникаларга органдарды алмаштырууга уруксат берүү боюнча мыйзам долбоору кайрадан каралганда ИИМ долбоорду колдогон. Аталган министрликтин орун басары Курсан Асанов билдирүүсүндө: «Жеке клиникаларда органдарды алмаштыруу көзөмөлү Саламаттыкты сактоо министрлигине тиешелүү. Ал эми укук коргоо органдары мыйзамдын аткарылышын көзөмөлдөйт. КРнын Кылмыш жана жаза кодексиндеги органдарды сатууга жана трансплантация жаатындагы «чёрный рынокко» каршы 114-115-беренелер бар жана бул жаатта кылмыш кылгандар ошол беренелер боюнча жазаланат»,- деп белгилеген.
Акырында «ИИМ органдарды алууда мажбурлоо фактысы катталган иштерге аралашат» деп кошумчалган.

«ЖЕКЕ КЛИНИКАЛАР АКЧАГА ДОНОР ТААП, ДОКУМЕНТ ЖАСООЛОРУ МҮМКҮН»
«Жеке клиникаларга орган алмаштырууга уруксат берүүгө каршымын» деген Түштүк аймактык жүрөк-кан тамыр хирургия илимий борборунун директору, медицина илимдеринин доктору, Бүткүл дүйнөлүк трансплантологдор уюмунун мүчөсү Калдарбек Абдрамановдун оюн уктук:
– Жеке клиникаларга уруксат берүүгө каршымын. Андан көрө өкмөт мамлекетке тиешелүү медициналык 2-3 мекемени керектүү аппарат, аспаптар менен камсыз кылып, операцияларды бекер жасатып, көзөмөлдөтүп турса болмок. Жеке клиникалар жабык түрдө иштейт. Алардын үстүнөн арыз түшмөйүнчө эч ким текшере албайт. Акчага бөйрөк берем дегендерди таап келип, документ жасап, операцияларды жүргүзбөйт деп эч ким айта албайт. Акча үчүн адамды уурдап, органын саткандар болбойт дегенге да кепилдик жок. Саламаттыкты сактоо министрлиги көзөмөлдөйбүз дегени менен майнап чыкпайт. Чет элде органды донордон башка бир жерден алышса, реципиентке донор орган башка жерден салынат. Башкача айтканда, адистер бири-биринен көз карандысыз адамдар. Биздеги клиникалар операцияларды бир эле жерде жасоону көздөшөт. Демек, криминалдык операцияга жол ачууга мүмкүнчүлүк бар.

СТАТИСТИКА

  • Өлкө боюнча бөйрөгүн алмаштыргандардын саны – 170.
  • Кыргызстанда бүгүнкү күнгө чейин 22 адамга бөйрөгүн алмаштыруу операциясы жасалган.
  • Гемодиализди бюджеттик негизде алгандар – 587адам, акы төлөп алгандар (1 жолкуга 6 миӊ сом) 80ге жакын, гемодиализге муктаждар – 1000дин тегереги.
  • Монополияга каршы жөнгө салуу агенттиги өлкөдө 1 бөйрөктү алмаштыруу операциясынын баасы 417 472 сом (5566 доллар) деп баалаган. Чет өлкөдө мындай операцияга 35 миӊ доллардан өйдө керектелет.


Канымжан Усупбекова
koom@super.kg



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(5)
25.01.2016. 11:20 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
12
Катталган:
30-11-2014
Соӊку аракети:
13-04-2016 18:09
Жынысы:
Белгисиз
+2
Ажалын келсе мин алмаштырсанда олосун,ошондуктан олумго баш ийуу керек,жашоосун узартам деген туура эмес деп уккам мусулманчылыкта,же мен жанылыштымбы
26.01.2016. 11:38 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
3
Катталган:
04-01-2016
Соӊку аракети:
12-08-2016 18:53
Жынысы:
Белгисиз
0
anykids,Туура эч кимдин башына салбасын,козомодойбуз дегендерине ишенбейм, жоголгондор азыркыга чейин табылбай жургондору бар. Баягы эле жаш балдарды,мектеп окуучуларын уурдоо башталат((((
25.01.2016. 12:30 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
124
Катталган:
22-10-2013
Соӊку аракети:
19-12-2017 20:25
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Кыргызстан.
+1
Биздин мамлекет ушул маселеге даяр эмес деп ойлойм. Бул ото жоопкерчиликтуу иш. Эки тараптуу жакшы да,жаман да жагы бар. Жакшысы адамдын омуруно омур кошсо, жаманы - ниети кара адамдар "адам уурдоо" жана башка кылмыш иштерге барышы мумкун.
25.01.2016. 13:24 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
43
Катталган:
13-02-2015
Соӊку аракети:
20-10-2016 12:25
Жынысы:
Белгисиз
+2
Мамлекеттик орууканаларда жасаса каршы эмесмин.Качанкыга чейин биз даяр эмеспиз деп журо беребиз? 35000 долларга караганда 5566 доллар бир канча аз го.Бир гана катуу козомол болуш керек. Медицина да онугот.Жаны министр келгенде коп жакшы нерселер болот деп умуттонгонмун. Тилекке каршы ооруканаларда коррупция мурдагыдан да коп болуп жатат. Больницага барсан чонтогунду эле карап турат! Анысы аз келгенсип, медицина кызматкерлеринин билим денгээли да томон.Аман эле болгула "ак халатчандар"
26.01.2016. 23:42 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
18
Катталган:
31-10-2014
Соӊку аракети:
17-11-2019 19:57
Жынысы:
Белгисиз
+2
Калдарбек Абдраманов туура айтат мамлекеттик ооруканалар гана орган алмаштыруу гана керек жеке менчик ооруканаларга руксат жоок
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
23199;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2019 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Жибек Жолу проспектиси 381
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: