Архив
897   898   899   900   901   902   903   904   905   906   907   908   909   910   911   912  
844   845   846   847   848   849   850   851   852   853   854   855   856   857   858   859   860   861   862   863   864   865   866   867   868   869   870   871   872   873   874   875   876   877   878   879   880   881   882   883   884   885   886   887   888   889   890   891   892   893   894   895   896  
792   793   794   795   796   797   798   799   800   801   802   803   804   805   806   807   808   809   810   811   812   813   814   815   816   817   818   819   820   821   822   823   824   825   826   827   828   829   830   831   832   833   834   835   836   837   838   839   840   841   842   843  
740   741   742   743   744   745   746   747   748   749   750   751   752   753   754   755   756   757   758   759   760   761   762   763   764   765   766   767   768   769   770   771   772   773   774   775   776   777   778   779   780   781   782   783   784   785   786   787   788   789   790   791  
687   688   689   690   691   692   693   694   695   696   697   698   699   700   701   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712   713   714   715   716   717   718   719   720   721   722   723   724   725   726   727   728   729   730   731   732   733   734   735   736   737   738   739  
635   636   637   638   639   640   641   642   643   644   645   646   647   648   649   650   651   652   653   654   655   656   657   658   659   660   661   662   663   664   665   666   667   668   669   670   671   672   673   674   675   676   677   678   679   680   681   682   683   684   685   686  
583   584   585   586   587   588   589   590   591   592   593   594   595   596   597   598   599   600   601   602   603   604   605   606   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617   618   619   620   621   622   623   624   625   626   627   628   629   630   631   632   633   634  
531   532   533   534   535   536   537   538   539   540   541   542   543   544   545   546   547   548   549   550   551   552   553   554   555   556   557   558   559   560   561   562   563   564   565   566   567   568   569   570   571   572   573   574   575   576   577   578   579   580   581   582  
479   480   481   482   483   484   485   486   487   488   489   490   491   492   493   494   495   496   497   498   499   500   501   502   503   504   505   506   507   508   509   510   511   512   513   514   515   516   517   518   519   520   521   522   523   524   525   526   527   528   529   530  
427   428   429   430   431   432   433   434   435   436   437   438   439   440   441   442   443   444   445   446   447   448   449   450   451   452   453   454   455   456   457   458   459   460   461   462   463   464   465   466   467   468   469   470   471   472   473   474   475   476   477   478  
374   375   376   377   378   379   380   381   382   383   384   385   386   387   388   389   390   391   392   393   394   395   396   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407   408   409   410   411   412   413   414   415   416   417   418   419   420   421   422   423   424   425   426  
322   323   324   325   326   327   328   329   330   331   332   333   334   335   336   337   338   339   340   341   342   343   344   345   346   347   348   349   350   351   352   353   354   355   356   357   358   359   360   361   362   363   364   365   366   367   368   369   370   371   372   373  
264   265   266   267   268   269   270   271   272   273   274   275   276   277   278   279   280   281   282   283   284   285   286   287   288   289   290   291   292   293   294   295   296   297   298   299   300   301   302   303   304   305   306   307   308   309   310   311   312   313   314   315   316   317   318   319   320   321  
217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227   228   229   230   231   232   233   234   235   236   237   238   239   240   241   242   243   244   245   246   247   248   249   250   251   252   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263  
176   180   181   182   183   184   185   186   187   188   189   190   191   192   193   194   195   196   197   198   199   200   201   202   203   204   205   206   207   208   209   210   211   212   213   214   215   216  
Популярдуу макалалар

КЫРГЫЗСТАНДАН НЕФРИТ ТАБЫЛДЫ, ТАГДЫРЫ КИМДИН КОЛУНДА?

№545 12-18-апрель, 2013-ж


«Бүткөн ишке сынчы көп, бышкан этти жечү көп» деген кептин аныгын эми түшүндүм. Анткени Ысык-Көл облусунун Жети-Өгүз районуна караштуу Чоң-Кызыл-Суу айылына чоңдордун унаасы анда-санда гана каттачу. Азыр күн сайын Лексус, Жиптер көчөнү чаңдатып тоо тараптагы айылга агылууда. Эзели мындай унаалар жүрбөгөн жолдун бактысы эмнеден ачылды дебейсизби? Жообун төмөндөн окуңуз.

НЕФРИТ ТУУРАЛУУ

  • «Нефрит» грек сөзү, бизче «бөйрөк» деген түшүнүктү берет.
  • Таштын жыйырмага жакын ар кандай түстөгү түрлөрү бар. Эң эле баалуусу ачык кызгылт. Анан көк, кочкул жашыл түстөгүлөр.
  • Нефрит ташынан көбүнчө зер буюмдар жасалат.
  • Аты айтылгандай, бул таш бөйрөк оорусунан жакшы айыктырат. Баалуу таш менен бөйрөктү укалап жана таңып дарылашат. Нефрит ар кайсы мамлекетте ар кандай колдонулуп келет. Жадакалса тишке пломба катары да пайдаланылат.

«КОКУЙ, ТАШТЫ ЧОҢДОР БӨЛҮШҮП ЖАТЫПТЫР»
Кечээ жакында тоо этектеген Чоң-Кызыл-Суу дарыясынын дал ортосунан нефрит ташы табылды. Бир айдан бери «Ысык-Көлдө нефрит табылыптыр» деген кеп кыска элдин кыйырына, узун элдин учуна жеткендей болду. Жаңылык күндөн күнгө көбүрүп-жабырып «таш нефрит эмес экен» же «кокуй, аны чоңдор бөлүшүп жатыптыр» деген сөздөр угула баштады. Эмнеси болсо да нефритти жанынан көргүм келип, жолго чыгам дегенимде «ал ташты түп орду менен жүктөп кетиптир» деген маалымат уксам болобу?! Ошентсе да баары бир барып, айылдан жандоочуларды алып, жөнөп калдык. Алыстан эле таштын тегереги казылганы көрүнүп турат. Таш аябай чоң. Кыязы, жүз тоннага чейин бар. Үстүңкү катмары суудан бир метрдей чыгып турганы менен, ылдый карай беш метрден ашык казылыптыр. Бирок түбүнө жетпегени байкалып турат. Ошол эле учурда ар кайсы жеринде темирдин соккулары бар. Көптөр кетип болсо да алып кетүүгө аракет кылышкан экен. Жалтыраган таң каларлык таштын өңү көк, жашыл сыяктуу болуп, башка таштарга окшоштура албадык. Бизге жол көргөзүп келген ЖЕҢИШБЕК НАМАЗОВ төмөнкүлөрдү кобурады:
– Ушинтип таш кайтарабыз деген ой келген эмес. Антпесек, күн­дө бирөө келет. Бир аз мурун «боз үй берели, ташыңарды бергиле» деп келишкен. Анан дагы бирөөлөр «трактор беребиз, мечитиңерге
15 миң сом берели
» деп келишиптир. Айыл эли макул болгон жокпуз. Чоңдор келип-кетип эле жатышат. КСДП фракциясынан Жогорку Кеңешке депутат болгон Эркингүл Иманкожоева да келди. Ал «өкмөттөн комиссия түзүп, эксперттерди жиберем» деген. Комиссия түзүлүп, текшерилгенде нефритке канча элемент жетпейт же даана нефрит экени билинет. Бирок биздин айылдын бизнес жасап жүргөн жаштары кытайлык кыргызды алып келип көрсөтүштү. Алардын сөзүнө караганда, чын эле нефрит. «Лицензия алсаңар, сатып да берем» дегендер чыгууда. Бирок айыл эли нефрит мамлекетке өтсө, бизге үлүшүн бөлүп берсе дегенбиз. Ким билет, кандай болору.
Биз бул таштын баасын, баалуулугун деле билген эмеспиз. Көчөдөн 40 тоннага жакын бульдозер өтүп калды, анан күркүрөп казып башташыптыр. Алардын кызуу ишин көрүп, айылдан жаштар чогулуп келип «ташты казганга лицензияңар барбы?» десек, көрүнгөн күбөлүктөрүн көргөзүп киришти. Кимдер экени деле билинбеди.

«АЙЫЛДЫКТАР ӨЗ ҮЛҮШҮБҮЗДҮ АЛСАК ДЕЙБИЗ»
Эл баасын 30 миллион доллар деп баалаган асыл таштын үстүнө ар кимибиз туруп да, отуруп да сүрөткө түшүп, кайра жол тарттык. Чоң-Кызыл-Суу айылы Светлая Поляна айылдык округуна карагандыктан, айыл өкмөтү ЖЫЛКЫЧЫ МАМЫТКАНОВго жолугуп, кепке тарттык.
– Ооба, таш кайтарууда, анткени кызыккандардын саны көбөйүп кетти. Ачыгын айтканда, айылда көп маселелер бар. Айыл көчөлөрүнө жарык орнотолу, жолдорубузду жамаачылатпай оңдосокпу, жазында тоодон аккан кыянга туруштук бергендей канал куралы дегенбиз. Анан таш өкмөткө өтсө, ал жерден пайызын, үлүшүн бөлүп берсе жакшы болот эле.
Өкмөттүн Ысык-Көл облусу боюнча ыйгарым укуктуу өкүлү Мирбек Асанакунов да келип кеткен. Ал киши тийиштүү жердин бардыгына кат жолдоптур. Менимче, аракеттер жүрүп жатат. Анан ашыкча аракеттер да болуп кетип жатат окшойт. Кээ бир чоңдор келгенин бизге кабарлабай эле ташка түз өткөндөр бар. Аларды биз өз кызыкчылыгы менен келип жатат деп түшүнөбүз. Бирок элдин айтканы айткан. Ар ким бөлүп-жарып кетсе мамлекетке да, бизге да эч нерсе жок болуп калат. Ошон үчүн колдон келсе мамлекеттештирип лицензия алып, анан сатсак пайдасы чоң эле болот, буюрса.

Эсиңиздерде болсо, былтыр жай айларында Каракол шаарына жакын Ак-Суу тоосунун аскасында кытай жараны курман болгон. ӨКМ канча күн издеп, бир апта дегенде араң табылган. Элдин айтымында, ал чет элдик жаран биздин тоолорго нефрит издеп келген. Айтмакчы, нефриттин эң эле кымбат баада бааланган мекени Кытай экен. Кытайлыктар нефритти күмүштөн, алтындан артык көрүшөт. Дүйнөдөгү эң чоң 260 тонналык нефрит дал ушул Кытайда 1963-жылы табылган. Кытайлар андан Будданын айкелин жасашкан. Андан бери жүз тоннадан ашык нефрит табыла элек дешет. Биздеги нефрит болсо жүз тоннадан ашчудай көрүнөт. Орусияда таза нефриттин бир килограммы 10 миң АКШ доллары деп бааланат.

Чыңгыз Баяманов
koom@super.kg



"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.

Рейтинг: Рейтинг  0 
Комментарийлер(18)
15.04.2013. 11:50 
Тайпасы:
Тартип бузгандар
Комментарийлердин саны:
153
Катталган:
29-08-2011
Соӊку аракети:
01-08-2014 13:39
Жынысы:
Белгисиз
+2
Россияда ошондой болсо керек! Бирок мен жакында Щанхайдын жонокой (черный)базарынан 200гр. нефрит ташынын баасы 150000 доллар тураарын коргом.Далил катары сурот баасы менен бар.Чынын айтып койуу керек окончательная скидка 32%деп турат. ошондо 1кг.500000долларга барабар. А официально андан да кымбат болуу керек. Жашасын мекеним Кыргызстан!
15.04.2013. 13:51 
Тайпасы:
Тартип бузгандар
Комментарийлердин саны:
199
Катталган:
13-04-2013
Соӊку аракети:
10-09-2014 14:24
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
4okun
0
даа,алдым-жуттум дебей, закондуу кылып саткыла
15.04.2013. 14:32 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
9
Катталган:
03-09-2010
Соӊку аракети:
01-02-2017 15:02
Жынысы:
Белгисиз
0
Баягы эле би3дин чондор, жалап жеп жутуп тазалап жок кылат мени айтты дейсинер, элге бир тыйын бербей ар нерсени айтып жок кылышат.
15.04.2013. 16:58 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
49
Катталган:
07-04-2011
Соӊку аракети:
21-04-2015 14:30
Жынысы:
Белгисиз
0
Кыргызстандын келечеги алдыда! Нефт,газ тугонот 100-жылда, суу кымбаттайт! демек, биз суубузду сатабыз. Кыргызстандын 90%аймагы тоодон турат, демек кен байлыгыбыз абдан коп! Нафсибизди тыйып элдин келечегин ойлоп иштесек 10-жылда орто Азияда лидер болобуз. Алга Кыргызстан!
15.04.2013. 18:08 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
605
Катталган:
06-03-2012
Соӊку аракети:
03-06-2020 03:32
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Эски шаар
0
Чондорго бериштен да коркосун алып алышып уурдап кетишти деп деле болуштуруп алышат.Азиз Батукаевди качырышкандай.
15.04.2013. 18:22 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
37
Катталган:
09-08-2012
Соӊку аракети:
14-07-2018 04:14
Жынысы:
Белгисиз
0
Баары бир карапайым калкка эч нерсе артпайт.
15.04.2013. 22:12 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
104
Катталган:
10-04-2013
Соӊку аракети:
27-05-2020 01:11
Жынысы:
Белгисиз
0
Нефриттин тагдыры чондордун колунда да анан бээ кордунбу жок тоо кордунбу жок болот
16.04.2013. 00:08 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
52
Катталган:
28-02-2013
Соӊку аракети:
31-01-2018 06:32
Жынысы:
Белгисиз
0
нефриттин тагдыры байагы эле ичип жеп тойбогон чондордун колундада кыргыздын канын соргон алдым жуттумдарда. ишенбейм ошо нефрит элге жардам болооруна
16.04.2013. 02:40 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
40
Катталган:
25-11-2012
Соӊку аракети:
04-06-2020 17:39
Жынысы:
Белгисиз
0
ооба да Кумтордон чыккан канчалаган тонна алтындын баркын билишпеди го ушу нефритти да жеп тойбостордун колуна тушсо кыйратышпайт элдин акысын жеген алдым жуттумдарга наалат
16.04.2013. 12:07 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
0
Катталган:
31-05-2012
Соӊку аракети:
30-06-2019 17:50
Жынысы:
Белгисиз
0
Нефритти колдон билгендер эчак тап кг 20 доллардан сатып байып жаткандарды билем байыгандар байый берсин чондорго деги эмне жетпейт билбейм элдин жайына койушса болмок
16.04.2013. 12:52 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
172
Катталган:
16-06-2012
Соӊку аракети:
15-05-2018 11:03
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Сахалин
0
эми бул нефритти туура пайдалана алсак, жомоктогудай бай олкого айланарыбызга шек жок. Абдан кубанычтамын.
16.04.2013. 18:54 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
6
Катталган:
21-11-2011
Соӊку аракети:
11-05-2017 15:11
Жынысы:
Белгисиз
0
Чондордон артпайтко эгер алардын колуна отсо
17.04.2013. 12:07 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
17
Катталган:
04-10-2011
Соӊку аракети:
18-04-2013 18:41
Жынысы:
Белгисиз
0
ушул ташты тазалап тегерегин коруп курорт же эс алуучу жай салса жакшы болот го ооруган адамдар барып чын эле дарылык касиети болсо дарыланып кеткендей кылып!жакшы болсо туристер да келип олкобузго кичине да болсо пайда болмок!
17.04.2013. 12:08 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
17
Катталган:
04-10-2011
Соӊку аракети:
18-04-2013 18:41
Жынысы:
Белгисиз
0
окмотко берсен бат эле башкаларга сатып чондор эле пайдасын коруп жок кылышат!
17.04.2013. 13:12 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
32
Катталган:
01-10-2012
Соӊку аракети:
04-11-2015 14:39
Жынысы:
Белгисиз
0
Оова туура айтасынар ташты окмотко бербей эл озу сатсын, баарын ачык айкын же Атамбаев козомолдосун качанкыга чейин байлыгыбызды чондор жеп Лексустарды миниши керек, элдин акысын эле жумшагыла кудайдан коркуп!!
21.04.2013. 15:12 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
1
Катталган:
03-02-2013
Соӊку аракети:
25-08-2013 01:44
Жынысы:
Белгисиз
0
биздин чондор кудайдан корккондо,мамлекет ушул кырдаалга туура келбейт болчу ,нефрит эмес Кумтор тугойун деп калдыго.
21.04.2013. 18:00 
Тайпасы:
Жаран
Комментарийлердин саны:
47
Катталган:
04-03-2013
Соӊку аракети:
24-03-2020 10:09
Жынысы:
Белгисиз
Калаасы:
Бишкек
0
Эми, ушуну жепжутарларга жедирбей, жакшылап контролдоп алсанар экен, кандай гана жерлерибиз кетти, ал жерлерде не деген гана байлыктар бар эле, эми будамайлап таш эмес жерди кошо сатып конгон эмелер дагы будамайлабасын, уже пайда боло башташкан тура айла-амалын издеп атышат да дагы...кандай кылып козун тазалап жиберсек деп...
29.04.2013. 15:40 
Тайпасы:
Кыймылы жок
Комментарийлердин саны:
1
Катталган:
22-02-2013
Соӊку аракети:
22-05-2013 18:41
Жынысы:
Белгисиз
0
причинанын туру коп бирин пайдаланат да учо торто болуп алат карапайым калк айла жок ишенебиз
1
Комментарий калтыруу үчүн өз ысымыңыз менен кириңиз же каттоодон өтүңүз.
 
Бөлүмдүн статистикасы
соңку 15 мүнөт ичинде 0 колдонуучу (Катталган: 0, коноктор: 0) бул макаланы окуду:

Макалалардын саны:
23968;
 
Маалымат-маанайшат порталы
2006-2020 © SUPER.KG
Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Жибек Жолу проспектиси 381
"Супер-Инфо" гезитинин материалдары жеке колдонууда гана уруксат.
Жалпыга таратуу "Супер-Инфо" гезитинин редакциясынын жазуу түрүндөгү уруксаты менен гана болушу мүмкүн.
Рейтинг@Mail.ru
Биз социалдык тармактарда: